Chuyến đi tới vùng đất người Sámi của Đại sứ Na Uy tại VN

Na UyTrong kỳ nghỉ tháng 8 vừa qua, Đại sứ Na Uy tại VN, Grete Lochen, tới thăm vùng đất được coi là thủ phủ của người Sámi – dân tộc sống gần cực Bắc.

Người Sámi là dân tộc sống gần cực Bắc nhất châu Âu, đã ngụ cư rất lâu trên lãnh thổ phía bắc các nước Na Uy, Phần Lan, Thụy Điển và Nga trước khi đường biên giới các nước này được xác lập. Ước tính dân số Sámi ở Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan và Nga hiện vào khoảng 80.000 người, một nửa trong số đó sống ở Na Uy.

Nằm gần biên giới Phần Lan – Na Uy, cách thủ đô Oslo 1.600 km về phía bắc là Kautokeino và Karasjok – những nơi tới độc nhất vô nhị vô nhị để tìm hiểu về văn hóa và lịch sử của người Sámi. Quay trở lại Na Uy nghỉ hè tháng 8 vừa qua, Đại sứ Na Uy tại VN, bà Grete Lochen đã san sớt với VnExpress.net trải nghiệm về chuyến đi của mình tới Kautokeino và Karasjok – nơi được coi là thủ phủ của người Sámi.

Đại sứ Na Uy tại Việt Nam, bà Grete Lochen, trong chuyến đi tới Kautokeino và Karasjov.

Đại sứ Na Uy tại VN, bà Grete Lochen, trong chuyến đi tới Kautokeino và Karasjov.

tới Kautokeino và Karasjok, khách du lịch sẽ được trực tiếp nghe người dân địa phương giao tiếp với nhau bằng tiếng Sámi, một tiếng nói rất khác so với tiếng Na Uy, được nghe “joik”, âm thanh của nhạc điệu Sámi cổ, chiêm ngưỡng những vật phẩm thủ công truyền thống và trải nghiệm văn hóa tuần lộc du mục lâu đời. Đây cũng là nơi nền văn hóa truyền thống giao trâm với cuộc sống văn minh, khiến hành trình tìm hiểu của du khách trở thành thú vị hơn.

See also  Ô cửa kín đáo phát huy tác dụng trong Covid-19

Lối sống truyền thống vẫn được duy trì

Bao bọc do cực Bắc quanh năm lạnh lẽo, quê hương của người Sámi vẫn là một vùng đất mênh mông, hoang dại. Không có gì ngạc nhiên khi hoạt động truyền thống của người Sámi gắn liền với tự nhiên. Suốt hàng nghìn năm lịch sử, những người Sámi định cư dọc bờ đại dương phía bắc kiếm sống bằng hái lượm, chế tạo đồ thủ công, săn bắn, chăn nuôi gia súc, tiến công cá ở các vịnh hẹp và sông ngòi. Trong khi đó người Sámi sống trong lục địa ở vùng đồng bằng Bắc cực rộng lớn của Kautokeino và Karasjok lại phụ thuộc chăn nuôi tuần lộc du mục – hoạt động truyền thống vốn được biết tới như là văn hóa và sinh kế của người Sámi.

Trên đường đi, khách du lịch có thể gặp rất nhiều tuần lộc. Chúng đi lại trên đường phố, trong thị trấn và các khu thành phố cùng với người và xe cộ. Mùa hè, các đàn tuần lộc được vận chuyển từ lục địa ra ven đại dương để chăn thả, sau đó lại được đưa lại về đồng bằng. Vì thế, cứ thu sang và đông về là Kautokeino và Karasjok lại có khoảng 75.000 con tuần lộc sinh sống. Tuần lộc cần diện tích chăn thả rộng lớn vì thế quá trình thành phố và văn minh hóa ngày nay đã đặt ra nhiều thử thách đối với lối sống du mục và văn hóa của người Sámi.

Người Sámi.

Người Sámi.

Người Sámi ở Karasjok and Kautokeino hiện vẫn duy trì khách du lịch dạng sắc văn hóa Sámi rất mạnh. Trẻ em học ở trường bằng tiếng Sámi. Thông tin công cộng và đại dương báo liên lạc đều sử dụng nhị tiếng nói là Sámi và Na Uy.

See also  3 đường bay thẳng tới Côn Đảo từ Hà Nội, Hải Phòng, Vinh

tới Karasjok, khách du lịch không thể không tới bảo tồn Sámi – nơi trưng bày hơn 5.000 hiện vật nằm trong bộ sưu tập bảo tồn lớn nhất về lịch sử văn hóa Sámi ở Na Uy. bảo tồn được xây dựng năm 1972 như một cơ quan văn hóa Sámi trước tiên ở Na Uy. Những bộ quần áo dân tộc nhiều màu sắc, khí cụ lao động, đồ thủ công mỹ nghệ truyền thống và rất nhiều hiện vật khác trưng bày trong bảo tồn sẽ kể cho các khách du lịch nghe một câu chuyện đầy màu sắc về lịch sử, văn hóa và cuộc sống của người Sámi.

Quốc Hội Sámi

Người Sámi có quốc hội riêng gọi là Sametinget, được xây dựng năm 1989. Kể từ đó, tư năm một lần, tập thể người Sámi ở Na Uy đi bỏ thăm đề bầu chọn một 39 đại biểu của mình. Quốc hội Sámi có nhiệm vụ giải quyết các vấn đề liên quan tới người Sámi, nâng cao vị thế chính trị và xúc tiến lợi ích của người Sámi. Vào ngày 13/9 sắp tới, tập thể Sámi ở Na Uy sẽ có các đại diện mới trong Quốc hội khóa mới của mình.

Tòa nhà Quốc hội Sámi ở thị trấn Karasjok là một nhà cửa kiến trúc xinh đẹp và rất dị. Được xây dừng như một “lavvo”, chiếc lều truyền thống của người Sámi nên tòa nhà này là biểu tượng cho nền văn hóa du mục của dân tộc Sámi. Sametinget cũng là điểm du lịch mở cửa cho công chúng tham quan có hướng dẫn viên bằng ba thứ tiếng: Sámi, Na Uy và Anh.

See also  Cách du thuyền lớn nhất trái đất xử lý rác

Tham quan Sametinget lần này, tôi tình cờ được gặp một thi sĩ Sámi, chị Sara Vuolab. Sara Vuolab vừa được Thủ tướng Na Uy Erna Solberg và Bộ trưởng Văn hóa Abid Raja trao tặng giải thưởng quốc gia Na Uy năm 2021 về sức khỏe thần kinh. Chị nhận được giải thưởng vào đúng ngày tôi tới thăm Quốc hội Sámi.

Người Sámi trong thời đại mới

Thế kỷ XXI, văn hóa Sámi đang hòa nhập với trái đất văn minh theo một cách mới. Người Sámi ngày nay không hoàn toàn sống theo phong cách truyền thống. Cuộc sống của họ giờ đã gắn với công nghệ văn minh. Chẳng hạn, họ đã sử dụng trang bị điện tử hoặc phi cơ không người lái để theo dõi tuần lộc. tập thể Sámi thường xuyên ưu tiên thảo luận các vấn đề về quyền sở hữu và sử dụng tài nguyên tự nhiên của mình với chính quyền trung ương.

Cuộc sống văn minh không làm cho người Sámi mất đi sự quan tâm tới việc duy trì khách du lịch dạng sắc dân tộc. trái lại, họ chú trọng hơn tới phát triển làn điệu “joik”, nghề thủ công truyền thống “duoddji”, và tiếng mẹ đẻ Sámi. “Joik” giờ đã được phối hợp với nhịp độ văn minh. Người Sámi có những nghệ sĩ nổi tiếng. Họ vẫn không ngừng sáng tạo và sử dụng công nghệ văn minh để làm giàu thêm khách du lịch dạng sắc văn hóa dân tộc. Các đài phát thanh truyền hình Sámi phát sóng bằng tiếng Sámi và sử dụng các nền tảng mới. Đây chính là niềm hy vọng cho tiếng nói và văn hóa.

Grete LochenĐại sứ Na Uy tại VN

About admin

Check Also

video hướng dẫn làm con người chạy trên tiktok

video hướng dẫn làm con người chạy trên tiktok

bước 1: vào phần tải lên và chọn một bức ảnh bất kỳ bước 2 …